Wybór listów z lat 1745-1768 ukazuje różne aspekty osobowości i motywacji Johanna Joachima Winckelmanna, a także przemiany estetycznej świadomości XVIII wieku. Autor "Geschichte der Kunst des Altertums" był jednym z najbardziej wpływowych myślicieli epoki Oświecenia, a jego biografia szybko stała się przedmiotem mitologizacji. Prezentowane listy są kluczowymi świadectwami tworzenia się nowych modeli odczuwania sztuki w XVIII-wiecznej Europie, mając ogromny wpływ na piśmiennictwo artystyczne i krytyczno-estetyczne. Goethe zauważył, że czytając Winckelmanna, człowiek nie tyle się uczy, co staje kimś innym. Winckelmann, uznawany za ojca archeologii i historii sztuki, stał się legendarną postacią, symbolem estetycznego człowieczeństwa. Jego listy ukazują go jako osobę, która mozolnie torowała sobie drogę do uznania, będąc uczestnikiem naukowej wspólnoty oświeceniowych uczonych i krytykiem mechanizmów kultury XVIII wieku. W drugiej połowie XX wieku, dzięki pracom prof. Jana Białostockiego, w Uniwersytecie Warszawskim zrodziła się tradycja udostępniania klasycznych tekstów o sztuce w języku polskim. Niniejsza seria, prezentująca nieprzetłumaczone dotąd dzieła o istotnym znaczeniu dla nauk o sztuce, kontynuuje tę tradycję.
Johann Joachim Spalding Knihy
