Tento americký ekonom a sociální vědec se zaměřil na logické základy fungování zájmových skupin a jejich členství. Ve své práci teoretizoval, že racionální jedinec v širší skupině jedná ve společném zájmu pouze tehdy, je-li motivován osobním ziskem. Jeho analýzy vysvětlují, jak se v ekonomikách formují distribuční koalice, které prosazují protekcionistické politiky, a jak tyto politiky mohou brzdit hospodářský růst. Dále rozlišoval mezi různými formami vlád a tvrdil, že omezená moc tyrana může paradoxně vést k počátkům civilizace a lepší správě.
Olson před čtenáře postavil základní dilema politiky - jaké politické instituce máme zvolit, chceme-li, aby vládnoucí elita prosazovala široké zájmy namísto úzkých? Prvním cílem bude co nejvíce zabránit "kořistnickým" motivům, aby se vůbec mohly vyskytnout. Dále bude nesmírně důležité politiku omezit pomocí pravidel, bránících politikům v konfiskačním zdanění.
Why do some economies do better than others? How does society encourage the kind of market economy that generates continually increasing incomes? How do particular styles of government affect economic performance? World-renowned economist Mancur Olson tackles these questions and others in what will surely be regarded as his magnum opus. Olson contends that governments can play an essential role in the development of markets. Reliable enforcement of private contracts and protection of individual rights to property depend on governments strong enough not to undermine them. His exploration of "market-augmenting governments" will stand as a cutting-edge work on economic growth and provide a useful framework in which to consider the Asian financial crisis and its aftermath. As Susan Lee noted in Forbes, "his pioneering insights might have won a Nobel Prize for Olson had he lived a bit longer."
Olson przedstawia fundamentalny problem ograniczeń skuteczności działania
zbiorowego podejmowanego przez różne typy grup czy organizacji. Odrzuca jako
nieprawdziwy sąd, że jeśli grupa ma jakiś zbiorowy cel czy też interes, to
jednostki składające się na tę grupę będą automatycznie dążyć do jego
osiągnięcia. (…) Owo wskazanie i dogłębna analiza różnic między racjonalnością
grupową i racjonalnością jednostkową jest podstawową osią książki Olsona. (…)
Znajomość tej lektury jest absolutnie obowiązkowa dla studentów socjologii,
ekonomii, zarządzania, nauk politycznych, a także dla psychologów społecznych.
W każdej z tych dyscyplin kierunek myślenia Mancura Olsona i jego odkrycia
wywarły bardzo duży wpływ na rozwój badań. prof. dr hab. Andrzej Rychard
Instytut Filozofii i Socjologii PAN Jest to jedna z najczęściej cytowanych
publikacji w dziedzinie nauk społecznych. (…) Praca Mancura Olsona jest
klasycznym dziełem wyjaśniającym mechanizm tworzenia i działania grup interesu
oraz koalicji dystrybucyjnych, a także analizującym skutki ekonomiczne i
społeczne tego zjawiska. Autor wyjaśnia między innymi, dlaczego duże grupy
społeczne (np. konsumenci czy podatnicy) są mało skuteczne w osiąganiu swoich
interesów pomimo potencjalnie dużej siły, natomiast znacznie skuteczniejsze
pod tym względem są grupy stosunkowo małe, dobrze zorganizowane i mające silne
wewnątrzgrupowe bodźce do wspólnego działania. Pojawia się w tym kontekście
ciekawe zjawisko określane jako przypadek, gdy „mali eksploatują dużych”.
prof. dr hab. Jerzy Wilkin Uniwersytet Warszawski Mancur Olson (1932–1998) –
jeden z najczęściej cytowanych ekonomistów amerykańskich, profesor ekonomii na
uniwersytecie w Maryland. Poza Logiką działania zbiorowego opublikował także:
Toward a Social Report (1969), podsumowującą jego pracę w Departamencie
Zdrowia USA, The Economics of Wartime Shortages (1963) o gospodarce niedoboru
w okresie wojny, The Rise and Decline of Nations (1982) o wzroście
gospodarczym. Pod koniec życia zajmował się problemem przekształcania
gospodarki krajów komunistycznych w gospodarkę rynkową. W 2000 roku ukazała
się pośmiertnie jego książka Power and Prosperity: Outgrowing Communist and
Capitalist Dictatorships (Władza i dobrobyt. Wyrastanie z dyktatur
komunistycznych i kapitalistycznych).