Rob Wijnberg Knihy

Maakt de beeldcultuur ons apathisch? Schuilt er waarheid in de onderbuik? Waarom zie je nooit échte gesprekken op televisie? Hoe kunnen we het succes van de PVV verklaren? Kan keuzevrijheid ongelukkig maken? Wat is het doel van het onderwijs? Hoe komt het dat Europa als idee niet leeft? Wat maakt een boerka eigenlijk "religieus"? Zijn klimaatsceptici wel echt sceptisch? Bestaat het multiculturalisme nog wel? Waarom zijn terroristen bijna altijd jonge mannen? Heeft de evolutie een doel? Hoe ver kun je gaan met een baby op maat? Waarom zijn voorspellingen, ook economische, praktisch waardeloos? In zijn nieuwe boek geeft Rob Wijnberg, als altijd fris en opgewekt, zijn visie op het hedendaagse leven.

Onze heilige waarheden hebben we de laatste eeuwen zien verdampen. Zelfs onze identiteit zijn we in de loop der tijd kwijtgeraakt. Hulpeloos dobberen we rond op een zee van informatie, nieuws en meningen, op zoek naar iets wat ons weer ankers geeft. De moderne journalistiek is ons daar niet erg behulpzaam bij: hypes dicteren de berichtgeving, lichtzinnigheid en entertainment de toon. Wat vandaag de opening van de voorpagina of het journaal is, is morgen alweer achterhaald en vergeten. Kan de filosofie ons uitkomst bieden? Haar tekortkoming is eerder het tegenovergestelde: diepgravende en ingewikkelde beschouwingen over de zin van het leven vullen de filosofiebibliotheken. Eeuwigheidswaarde hebben die boeken zeker, maar leren ze ons ook iets over het hier en nu? In Nietzsche & Kant lezen de krant laat Rob Wijnberg zien dat de twee gebreken samen ook een kwaliteit kunnen zijn. Aan de hand van klassieke grootmeesters als Plato en Kant en moderne denkers als Fish en Rorty beantwoordt hij de meest prangende vragen uit de actualiteit. Zijn mensenrechten universele waarheden of westerse dogma's? Discrimineert Geert Wilders moslims als hij kritiek heeft op de islam? Klopt Rita Verdonks 'Regels zijn regels' eigenlijk wel? En wat wordt er nu werkelijk bedoeld met dé Nederlander? Het resultaat: journalistiek met diepgang en filosofie met dagwaarde.

We gaan er als vanzelfsprekend van uit dat ieder van ons een identiteit heeft, maar als ons op de man of vrouw af wordt gevraagd wie we dan wel zijn, weten we het opeens niet meer zo goed. We noemen onze naam, maar wat zegt die eigenlijk? We vertellen ons beroep, maar is dat wel zo relevant? We beginnen over onze afkomst, maar doet die er nog toe? Onze identiteit lijkt te bestaan, maar vervluchtigt in een wereld waarin iedereen op internet een nickname heeft, een jobhopper is of een wereldburger wil zijn. Dus wordt het tijd voor grondige overpeinzingen – van jonge filosofen als Stine Jensen en Rob Wijnberg. We ontlenen ons ‘ik’ aan allerlei heel concrete dingen: aan ons lichaam, onze liefdes, ons lijden, ons verleden, ons seksuele leven, onze behoefte aan erkenning en de groep waartoe we behoren. En aan grote denkers die de mens geprobeerd hebben te definiëren.Jensen en Wijnberg blikken terug op die geschiedenis en voegen er hun eigentijdse visie aan toe. Met Dus ik ben leveren ze een beeld van onze identiteit waarmee we waarlijk voort kunnen.

Geloven we nog in waarheid? Of geloven we alleen nog in onze eigen waarheid? Wie het nieuws leest, de discussies op sociale media volgt en de politieke debatten bekijkt, kan haast niet anders dan concluderen dat waarheid haar zeggingskracht heeft verloren. Het gevolg: een samenleving waarin cynisme en wantrouwen hoogtij vieren. Het enige wat daar iets aan kan veranderen, is een hoopgevend verhaal over vooruitgang in de 21ste eeuw. Een verhaal dat laat zien dat waarheid weer iets kan worden wat we delen in plaats van wat ons verdeelt.