Pavel Heller je kněz a profesor filozofie, který se ve své práci snaží propojit vědecký svět s nepoznatelnými dimenzemi Boha. Jeho rozsáhlé filozofické a vědecké bádání se zaměřuje na "velké otázky" existence. Hellerova díla zkoumají vztah mezi poznatelným vědeckým světem a transcendentní sférou víry. Jeho přístup nabízí čtenářům jedinečnou perspektivu na hluboké existenciální a teologické problémy.
Deux dissidents en exil, historiens de formation, "ayant vécu le soviétisme dans leur chair", présentent une histoire de l'Union soviétique qui prend ses distances par rapport à la version historique officielle véhiculée à l'intérieur par le régime. Leur analyse des faits s'appuie sur une importante documentation occidentale et soviétique.
Nawet krótki wypoczynek upycha się gdzieś między obowiązkami. Kazanie
wysłuchane lub może przeczytane rozrywa ten napięty ciąg i kieruje myśl do
obszarów, nad którymi czas nie ma takiej władzy. Temat czasu zawsze mnie
fascynował jako temat filozoficzny, egzystencjalny, głęboko teologiczny.
Świadectwa tej fascynacji można znaleźć rozsiane we wszystkich poprzednich
tomikach. Nawet w samych tytułach: 10.30 u Maksymiliana to przecież wyraźnie
wskazana godzina na zegarze; Zakład o życie wieczne to rozgrywka między czasem
a wiecznością; a Daj nam oczy widzące prośba o wzrok tak przenikliwy, by mógł
wznieść się ponad czas. Gdy rozerwą się więzy czasu... prowadzi ten ciąg
refleksji do momentu, w którym nasz czas się urwie, a trzy kropki zawieszą
perspektywę na brzegu Nieznanego. Ta perspektywa jest perspektywą wszystkich
rozważań w tym tomie. Michał Heller uczony, kosmolog, filozof i teolog, który
w matematycznych równaniach teorii naukowych potrafi dostrzec dzieła sztuki, a
wielkich fizyków uważa za genialnych artystów, tworzących swe kompozycje z
liczb i matematycznych formuł. Sam w swoich licznych książkach i artykułach
naukowych z powodzeniem odnajduje się w obu rolach: naukowca-artysty i
pisarza-uczonego.
Nowe, uzupełnione wydanie książki przedstawiającej fenomenalny świat wybitnego
kosmologa Rozmowa ze światowej klasy polskim uczonym i myślicielem o jego
drodze życiowej, która prowadziła przez Sybir, seminarium duchowne, studia
filozoficzne na KUL-u, wykłady na wielu renomowanych uczelniach świata aż do
pałacu Buckingham, gdzie odebrał prestiżową Nagrodę Templetona „za pokonywanie
barier między nauką a religią”. Kłopoty młodego wikarego, praca nad modelami
kosmologicznymi, radość uczonego, któremu udało się znaleźć rozwiązanie
matematycznego problemu, pierwszy komputer, spotkania z Janem Pawłem II,
rozwijane przez lata pomysły „filozofii w nauce” i „teologii nauki” – oto
niektóre motywy tej barwnej i wielowątkowej opowieści, do której Michała
Hellera sprowokowali Wojciech Bonowicz, Bartosz Brożek i Zbigniew Liana.
Michał Heller – ksiądz katolicki, filozof, kosmolog. Współtwórca Centrum
Kopernika Badań Interdyscyplinarnych UJ w Krakowie. Laureat licznych nagród i
wyróżnień, autor kilkudziesięciu książek, takich jak m.in.: Nowa fizyka i nowa
teologia, Logos Wszechświata, Podróże z filozofią w tle, Granice nauki, Bóg i
geometria.
Co kryje się pod pojęciem wieloświata? Czy nasz wszechświat jest tylko jednym
z nieskończenie wielu? Gdzie kończy się nauka, a zaczyna twórcza fantazja?
Pytanie o wielość (wszech)światów nie jest nowe, ale we współczesnej fizyce
powróciło ze zdwojoną siłą. Od kosmologii przez mechanikę kwantową po teorię
strun, uczeni coraz śmielej kreślą obraz rzeczywistości, w której oprócz
naszego uniwersum istnieją także inne, równie realne wszechświaty. Czy jednak
hipoteza wieloświata mieści się jeszcze w granicach nauk empirycznych? Idąc
tropem fizyków i filozofów, a także matematyków i logików, Michał Heller
przygląda się kontrowersyjnemu, ale metafizycznie prowokującemu pojęciu, a
właściwie różnym odmianom pojęcia wieloświata. Jak zauważa, pytanie o realność
innych wszechświatów, balansujące na krawędzi metody naukowej, jest
jednocześnie pytaniem o tożsamość fizyki.
GEORGES LEMATRE, belgijski duchowny i kosmolog, należy do tych uczonych XX
wieku, którzy jako pierwsi postawili sobie za cel stworzenie pełnego modelu
ewolucji wszechświata w ramach nowej teorii grawitacji Einsteina. Niniejsza
książka przedstawia sylwetkę Lematre'a zarówno w perspektywie biograficznej,
jak i naukowej. Prezentuje też przekłady dwóch jego prac. Pierwsza to słynna
Hipoteza Pierwotnego Atomu, próbująca opisać osobliwość początkową, z której
wziął swój początek wszechświat, druga zaś to esej zatytułowany Rozszerzający
się wszechświat. Esej ten zawiera spójną wizję ewolucji wszechświata od
najwcześniejszych stadiów procesu kosmicznego po powstawanie galaktyk oraz
gromad galaktyk i pokazuje, że Lematre w pełni zasłużył na miano ojca
kosmologii Wielkiego Wybuchu.
Eseje Michała Hellera na temat nauki, wznowione i po raz pierwszy zebrane w
jednej książce: od Spotkań z nauką naznaczonych zachwytem młodego naukowca,
przez Jak być uczonym przemyślenia mistrza, który nigdy nie przestał być
uczniem, aż po Sztuczne oddychanie bezlitośnie wytykające błędy w konstrukcji
naszego systemu edukacji. Nawet najbardziej logicznie myślącym ludziom
zdarzają się okresy poplątanego myślenia. Zdobywanie wiedzy i uprawiane nauki
mogą być sposobem na życie tylko wtedy, gdy są w stanie przyczynić się do
rozplątywania myśli, to znaczy czynienia ich bardziej przejrzystymi. Ta
książka zmusza do myślenia i zadawania pytań, które rodzą kolejne pytania.
Za sprawą K.R. Poppera metoda krytyczna stała się w XX wieku synonimem nie
tylko metody naukowej, lecz w ogóle racjonalnego dyskursu. Idea metody
krytycznej jest jednak ideą kontrowersyjną. Dla kontynuatorów myśli Hume'a
jest ona nadal synonimem sceptycyzmu poznawczego. Dlatego deklaracja Poppera z
lat 50. ubiegłego stulecia, iż od zawsze uważał siebie za realistę, wywołała
konsternację nawet wśród jego najbardziej zagorzałych zwolenników. Czyż można
być zwolennikiem krytycyzmu i zarazem realistą? Istnieje wszakże inna tradycja
krytycyzmu mająca swe korzenie w myśli Sokratesa i Kanta. Jest ona drogą
pośrednią pomiędzy niekrytycznym dogmatyzmem a hiperkrytycznym sceptycyzmem.
Łączy ze sobą dwa przeciwne elementy: negatywną krytykę zasad z pozytywnym ich
potwierdzeniem. Metoda krytyczna Poppera wyrasta z tradycji filozofii
krytycznej Kanta. Nie jest jednak jej prostą kontynuacją, lecz rezultatem
złożonego procesu. Był to proces krytycznej modyfikacji podstawowych pojęć i
założeń filozofii Kanta, rozpoczęty przez J.F. Friesa i kontynuowany w jego
szkole. Autor podejmuje się w obecnej pracy analizy tego złożonego procesu w
celu pokazania zarówno intelektualnych związków Poppera z tą tradycją, jak i
jego nowatorstwa.
W jakiego Boga wierzą naukowcy? Co wspólnego z modlitwą ma rozwiązywanie równań? Michał Heller, w rozmowie z włoskim dziennikarzem Giulio Brottim, eksploruje złożoną relację między nauką a religią, które ukształtowały jego życie. Heller, wybitny uczony, dzieli się osobistymi doświadczeniami, od trudów dzieciństwa na Syberii po pracę duszpasterską w czasach komunizmu. Refleksyjnie podchodzi do kondycji współczesnego chrześcijaństwa oraz powszechnej znajomości nauki. Zauważa, że zarówno nauka, jak i religia są kluczowe dla godnego życia, ale często pozostają w konflikcie. Heller podkreśla, że nauka eksploruje Dzieło Stworzenia, a nie powinna być wykorzystywana do wypełniania luk w wiedzy. Krytycznie odnosi się do płytkich stwierdzeń na temat relacji między nauką a wiarą, proponując poważne zadanie formacji „ludzi-mostów”, którzy łączą te dwie sfery. Dialog między nauką a wiarą, jak zauważa, często przypomina rozmowę dwóch głuchych, a Heller jest jednym z nielicznych, którzy potrafią harmonijnie połączyć te wartości w swoim życiu.