Witold Gombrowicz Knihy

Literární deník (roky 1953–1956) polského spisovatele žijícího v Argentině patří k nejvýznamnějším dílům polské literatury 20. století. Přeložila Helena Stachová. Úvod z italského originálu přeložil Martin Švehlík.

Literární deník polského spisovatele žijícího v Argentině patří k nejvýznamnějším dílům polské literatury 20. století.

Rozsáhlý rozhovor známého polského spisovatele s Dominiquem de Roux, doplněný bibliografií díla Witolda Gombrowitcze.

S tvorbou Witolda Gombrowicze (1904–1969), polského prozaika, dramatika a esejisty, se čeští čtenáři již měli možnost seznámit, a to jak s jeho stěžejním románem Ferdydurke, tak s proslulým Deníkem, i s dalšími díly. Vzpomínky na Polsko Gombrowicz psal pro polské vysílání rádia Svobodná Evropa. Na pozadí osobních zážitků a zkušeností z dětství a mládí, z dob svých literárních začátků a pronikání do uměleckého světa v nich nadlehčeným tónem načrtává obraz meziválečného Polska se všemi jeho četnými problémy. Texty Witolda Gombrowicze obsažené v tomto svazku jsou přeloženy z polského originálu Wspomnienia polskie. Wedrówki po Argentynie, vydaného v roce 1977. Překlad je pořízen podle vydání z roku 1991 (Res Publica, Varšava). Český překlad zahrnuje texty Huba a tvář, Rozhlasová diskuse, která se neuskutečnila a Vzpomínky na Polsko. Kniha nezahrnuje Wedrówki po Argentynie.

Není pochyb o tom, že původně třísvazkový Gombrowiczův Deník patří k vrcholům díla jednoho z nejvýznamnějších polských prozaiků a dramatiků 20. století. Dnes je po celém světě považován za dílo patřící do základního fondu moderní světové literatury. Dílo vznikající v Argentině bylo poprvé vydáno česky v nakladatelství Torst a dnes je již zcela rozebráno. Přítomné druhé české vydání vychází v jednom svazku a je doplněno jmenným rejstříkem.

Komponovaný výbor z kratších textů a rozhovorů Witolda Gombrowicze, který ze souborné edice jeho publicistického díla a příležitostných prací Varia uspořádala překladatelka Helena Stachová, představuje autorovy vyhraněné, po celý život kontinuálně tříbené a v polemikách vášnivě obhajované názory o podstatě a smyslu umělecké tvorby.

Witold Gombrowicz (1904–1969) je nejvýznamnějším polským prozaikem 20. století. Jeho groteskní a parodická próza je nezařaditelná do jakékoliv kategorie. Pokud jde o jeho dramatickou tvorbu, bývá považován za předchůdce absurdního dramatu. Základem svazku povídek Bakakaj (1957) je svazeček Vzpomínky na období dospívání (1928–1933), k nimž později autor přiřadil další čtyři povídky.

Witold, mladý hrdina románu a autorův jmenovec, prchá z dusné rodinné atmosféry ve Varšavě do podtatranského městečka Zakopané a společně s přítelem Fuksem si najmou pokoj v malém rodinném penzionu. Vedro, nuda, erotické snění o dceři domácích a hlavně nález oběšeného vrabce odstartují ve Witoldovi bouři myšlenek, která ho dovede ke snaze vybudovat si vlastní systém, pokusit se najít řád v chaosu skutečnosti, vytvořit si svůj jedinečný kosmos ve světě, ve kterém staré už neplatí a nové ještě nenastalo. Slavný román pro Činohru ND zdramatizovali Ivan Buraj a Jan Kačena.

Posedlí jsou raným románem Witolda Gombrowicze, psaným na pokračování před druhou světovou válkou, ale v celku vydaným až po padesáti letech. Žánrově je lze označit za dobrodružný či dokonce „gotický“ román oplývající tradičními prvky jako strašidelný zámek, šílený šlechtic a podobně, určený primárně zájemcům o zábavné čtivo, nicméně lze v něm vysledovat zárodky pozdější autorovy poetiky a velkých témat jeho próz, díky nimž se stal jedním z nejvýznamnějších spisovatelů druhé poloviny 20. století.

Nejslavnější dílo světoznámého spisovatele vychází poprvé česky. V satirické novele autor zpracovává svoji zkušenost spisovatele, který po vypuknutí druhé světové války zůstal v Argentině. Trans-Atlantik začal Gombrowicz psát v roce 1947 v Argentině, kde se ocitl víceméně náhodou: v srpnu 1939 se nalodil na palubu zaoceánského parníku Chrobry, který patřil polské plavební společnosti, aby napsal reportáž z cesty k argentinskému pobřeží. V Buenos Aires zastihla cestující zpráva o vypuknutí druhé světové války a Gombrowicz, který byl tehdy v Polsku již váženým autorem, se rozhodl, že se domů už nevrátí. Trans-Atlantik dopsal 1950 a v vzbudil jím bouřlivé reakce

Gombrowiczův "vesnický román" je ironickou, originální výpovědí o Polácích za času okupace. Odehrává se na venkově za druhé světové války, kdy do vesnice Powona přijíždí z hlavního města spisovatel Witold a přiváží si přítele, režiséra Fryderyka. Kamarádi si chtějí především odpočinout, ale brzy se začnou nudit, a tak si vymyslí hru na manipulování místními lidmi. Próza byla roku 2004 zfilmována jedním z nejtalentovanějších polských režisérů současnosti Janem Jakubem Kolským.

Moderní, černohumorná a bytostně ironická klasika od autora, jehož Milan Kundera považuje za velikána literatury dvacátého století. Ferdydurke je třicátník, který se pod dohledem šíleného doktora filozofie Pimka mění v puberťáka, který musí znovu projít všemi strázněmi dospívání, aby si potvrdil, že život je jednou dlouhou sérií všelijakých ponížení a trapných situací. Witold Gombrowicz se sepsáním tohoto románu, v němž se vysmál všem formám přetvářky, přiřadil k takovým osobnostem světového románu, jako byli Franz Kafka, Robert Musil, Samuel Beckett nebo Hermann Broch.

Završením celoživotního zájmu spisovatele Witolda Gombrowicze o filosofická témata se na jaře roku 1969 stal soukromý kurz „úvodu do filosofie“, který inicioval Gombrowiczův přítel Dominique de Roux ve snaze odvrátit těžce nemocného spisovatele od sebevražedných myšlenek. V osobitém náčrtu dějin disciplíny „od Kanta po strukturalismus“ se Gombrowicz vyrovnává s věčným problémem smyslu filosofického tázání: „ Je to nevyhnutelné. Naše vědomí nám klade otázky a my se musíme pokoušet je vyřešit. Filosofie je naprosto nutná.“

První české vydání osobního, skrytého deníkového zápisníku vynikajícího polského prozaika a dramatika. Rita Gombrowiczová, vdova po autorovi, se rozhodla tento Gombrowiczův neveřejný deník vydat po mnoha letech. Svazek s názvem Kronos je lakonický, stručně psaný, věcný. Dostává se do pozoruhodného napětí s autorovým deníkem literárním. Je mimořádně cenným svědectvím, summou dat, odkazů, osobních poznámek, portrétů lidí i celé epochy. Polští editoři jej opatřili detailně zpracovanými poznámkami, odkazy, fotografiemi, bibliografií i rejstříkem. Jde o vzornou edici na světové úrovni. Českého překladu se ujal polonista Petr Vidlák. Česká edice přebírá polskou edici beze změny, tedy i se všemi poznámkami, doprovodnými texty a fotografiemi.

Just before the outbreak of World War II, young Witold Gombrowicz left his home in Poland and set sail for South America. In 1953, still living as an expatriate in Argentina, he began his "Diary" with one of literature's most memorable openings. Gombrowicz's "Diary" grew to become a vast collection of essays, short notes, polemics, and confessions on myriad subjects ranging from political events to literature to the certainty of death. Not a traditional journal, "Diary" is instead the commentary of a brilliant and restless mind. Widely regarded as a masterpiece, this brilliant work compelled Gombrowicz's attention for a decade and a half until he penned his final entry in France, shortly before his death in 1969.

Here are two major works by the famed Polish novelist and dramatist Witold Gombrowicz. The first, Cosmos, a metaphysical thriller, revolves around an absurd investigation. It is set in provincial Poland and narrated by a seedy, pathetic, and witty student, who is charming and appalling by turns, and whose voice is dense with the richly palpable description that characterizes Gombrowicz's writing. The second, Pornografia, explores the sinister effect the young can have on the old. To serve their own secret eroticism, two aging intellectuals encourage a young couple to commit murder. Although the adolescents are the weapons used to commit the crime, the four become conspirators before the deed is done.

Dramaty Wiotolda Gombrowicza w nowej, kolekcjonerskiej edycji W niniejszym tomie znajdują się wszystkie sztuki Witolda Gombrowicza: Iwona, księżniczka Burgunda Ślub Operetka A także nie dokończony dramat Historia , odnaleziony wśród pozostawionych przez Gombrowicza rękopisów.

Wyjątkowe, nie znajdujące porównania w polskiej literaturze dzieło, które od półwiecza nie straciło na aktualności. Z osobistych utarczek Witolda Gombrowicza z całym światem powstał dziennik, który przekracza wszystkie możliwe granice, wywołuje tematy przemilczane i te, którymi żył i nadal żyje świat.

Ein Buch ohne Ende, ein Meisterwerk des Denkens und Beobachtens: Witold Gombrowicz' ›Tagebuch‹ gehört zu den bedeutendsten Beispielen dieses Genres.In seinen Aufzeichnungen setzt Witold Gombrowicz sich mit »einem Maximum an Frechheit« mit der Welt auseinander, sie sind der »Versuch einer extremen Revidierung der Kultur«. Die Reflexionen, Analysen, Paradoxien und Provokationen des eigensinnigen und äußerst gebildeten Denkers reizen den Leser zu Gelächter, Zustimmung und Nachdenken. Gombrowicz' Überlegungen zu philosophischen historischen und aktuellen Themen wie Marxismus, Katholizismus oder Homosexualität sind unerwartet und weisen auf verblüffende Zusammenhänge – sie sind aufschlussreiche Pamphlete gegen jedwede Lüge und Ideologie.

Gombrowicz nieznany. Od szkiców do Ferdydurke po przedmowy do własnych i cudzych książek. Varia 1. Czytelnicy i krytycy zawiera mniej znane teksty wybitnego pisarza. Miłośnicy twórczości Gombrowicza znajdą tu opowiadania, pierwsze szkice do Ferdydurke, pierwsze próby dziennikowe, reportaże, recenzje i artykuły krytycznoliterackie, a także przedmowy do własnych i cudzych książek. Jerzy Jarzębski, wybitny znawca Gombrowicza, napisał: W variach obserwujemy jego losy, jego kształtowanie się pomiędzy ludźmi, odmiany życiowej i społecznej sytuacji, tak jak zapisały się w felietonach, recenzjach, fragmentach utworów, polemikach, dyskusjach, w wywiadach i notach - od młodzieńczego, prowokacyjnego: Dramatu baronostwa aż po Ostatni wywiad, który zamyka mocne i jednoznaczne słowo Grób.

Nowe trzytomowe wydanie pism rozproszonych Witolda Gombrowicza w układzie tematycznym. Jedyny w swoim rodzaju przewodnik po twórczości pisarza. Tom 2 gromadzi teksty, wokół których rozwinęły się słynne dyskusje i polemiki, m.in. na temat pisarza na emigracji czy w związku z esejem Przeciw poetom. W tych wszystkich prowokacjach, mimo że najczęściej mają one swych adresatów, Gombrowicz nie toczył walki z pojedynczymi osobami czy zjawiskami. Podział ról w tych polemikach to nie ja on/ona, lecz zawsze ja wy, a wy oznacza wy wszyscy, czyli cały świat. Adresatem Gombrowiczowskich prowokacji jest bowiem cała kultura XX wieku zarówno to, co jest jej tradycją, jak i to, co jest jej nowoczesnością. Naprzeciw niej staje nie pisarz, nie artysta, nie Polak i nie abstrakcyjny człowiek wszystkie te role Gombrowicz zawsze kwestionował lecz on sam: Gombrowicz we własnej osobie. (ze wstępu prof. Włodzimierza Boleckiego do tomu 1 Variów).

Wspomnienia polskie należą do mniej znanych utworów Witolda Gombrowicza. Ogłoszone zostały dopiero po śmierci pisarza, utrzymane są w formie swobodnej, pełnej anegdot i dygresji gawędy o czasach przedwojennych, o życiu artystycznym Warszawy i spotykanych ludziach. Książka posiada walor duchowej autobiografii pisarza i jest najważniejsza dla zrozumienia innych jego dzieł.

Mehr als vierzig Jahre nach seinem ersten Bühnenwerk standen die Dramen und Operetten von Witold Gombrowicz im Schatten seiner Romane. Erst 1980/81 brachte Luc Bondy mit seiner Inszenierung von ›Yvonne, die Burgunderprinzessin‹ in Köln einen Wendepunkt. Diese Aufführung verkörpert Gombrowiczs »Theater der Peinlichkeit« und reflektiert das Dilemma des Individuums in einer absurden Situation: »Nicht ich bin der Dumme, sondern die Situation, in der ich mich befinde, ist dumm.« Gombrowicz thematisiert das »Theatralische der menschlichen Existenz« und verbindet Reflexion mit Spiel, wobei Yvonnes Schicksal am märchenhaften Hof von Burgund als Chiffre fungiert. 1994 präsentierte Tamás Ascher am Wiener Akademietheater mit Anne Bennent in der Titelrolle eine alternative Lesart, die Yvonnes Anders-Sein und ihre Präsenz im Kontext des Hofstaats beleuchtet. Sie stellt die Identität der Gesellschaft in Frage, während sie in ihrer Zurückgezogenheit das Fremde verkörpert und sich gegen eine Gesellschaft behauptet, die an ihren eigenen Ritualen zu zerbrechen droht. Im Fischer Taschenbuch Verlag sind zudem ›Operette‹ (Bd. 7075) und ›Die Trauung. Geschichte.‹ erschienen.

Être invité aux dîners du vendredi chez la comtesse Fritouille est un immense honneur : convives élégants, nourriture végétarienne et délicate, conversation raffinée. Mais certaines réceptions peuvent être surprenantes...Surprenant aussi ce juge d'instruction qui veut prouver à tout prix qu'Ignace K. est mort assassiné, ou Alice, jeune fille vierge, qui utilise son innocence avec une naïveté dérangeante.

Les Souvenirs de Pologne, cycle de feuilletons écrits au début des années 60 pour la Radio Europe Libre de Munich, mais jamais diffusés, a été retrouvé en 1976 dans les papiers posthumes de l'auteur de Ferdydurke par sa femme Rita Gombrowicz. Sachant qu'il s'adresse à un large public de radio, Gombrowicz a donné à ces textes un ton léger et spontané sans pour autant simplifier l'aspect des problèmes qu'il abordait. Riches en éléments autobiographiques concernant principalement ses années de jeunesse et de formation, les Souvenirs de Pologne donnent à l'auteur l'occasion de brillantes et profondes analyses de divers aspects de la vie polonaise de l'entre-deux-guerres : le monde littéraire et artistique, la politique, les femmes, l'aristocratie, l'intelligentsia, la jeunesse. Les admirateurs du grand écrivain polonais trouveront dans ses Souvenirs de Pologne un complément passionnant de son célèbre, journal.

Wyjątkowa książka ? ?autobiografia pośmiertna? Witolda Gombrowicza opowiedziana jego własnymi słowamiMożna przeczytać w niej to, co sam Gombrowicz napisał o swoim życiu, rodzinie, przyjaciołach, o Polsce, Argentynie, Europie, o literaturze, sztuce, religii, filozofii; jak komentował własne utwory i najważniejsze dla pisarza idee XX wieku. Jest portretem duchowym Gombrowicza zawartym w jednym tomie.Książka niezbędna dla wszystkich, kt�rzy nie przeczytali kilkunastu tom�w utwor�w pisarza; pomocna dla każdego, kto chciałby przypomnieć sobie wcześniejsze lektury.Po swoim świecie oprowadza sam Gombrowicz. Teksty wybrał i ułożył Włodzimierz Bolecki.?Wiatr pseudo- jesienny porywa i mnie, i gna wraz ze mną ? a zawsze w przeszłość ? ma on przywilej wywoływania we mnie przeszłości i nieraz godzinami poddaję się mu, siedząc gdzieś na ławce. Tam, przewiany, usiłuję dokonać rzeczy nad siły a tak upragnionej ? nawiązać z Witoldem Gombrowiczem do epok niepowrotnych?.

Gombrowicz's strange, bracing final novel probes the divide between young and old while providing a grotesque evocation of obsession. While recuperating from wartime Warsaw in the Polish countryside, the unnamed narrator and his friend, Fryderyk, attempt to force amour between two local youths, Karol and Henia, as a kind of a lewd entertainment. They become increasingly frustrated as they discover that the two have no interest in one another, and the games are momentarily stopped by a local murder and a directive to assassinate a rogue member of the Polish resistance. Gombrowicz connects these threads magnificently in a tense climax that imbues his novel with a deep sense of the absurd and multiplies its complexity. Gombrowicz is a relentless psychoanalyzer and a consummate stylist; his prose is precise and forceful, and the narrator's strained attempts to elucidate why he takes such pleasure at soiling youth creepily evoke authentic pride and disgust. Borchardt's translation (the first into English from the original Polish) is a model of consistency, maintaining a manic tone as it navigates between lengthy, comma-spliced sentences and sharp, declarative thrusts. - Publishers Weekly

Krytycy i badacze różnych pokoleń próbują rozszyfrować na nowo konteksty najgłośniejszej powieści Gombrowicza interesujące młodego czytelnika; wyjaśnione zostaje pochodzenie tytułu utworu, zanalizowane nowatorstwo formalne, styl i język, recepcja książki przed i po wojnie, wpływ, jaki powieść wywarła na dzieła innych pisarzy.

,,Natura. Nie chce natury, dla mnie natura sa ludzie".,,Po takim wyznaniu autora Ferdydurke mogloby sie wydawac, ze nie istnieje literackie bestiarium Gombrowicza. Tym bardziej ze w zadnej ze swych wielu interpretacji wlasnych tekstów pisarz nigdy nie wspominal o zwierzetach. A jednak wczytujac sie w jego utwory, mozna zauwazyc zdumiewajace nagromadzenie nazw zwierzat - jest ich okolo stu czterdziestu. Ta ilosc i róznorodnosc nazw budzi podziw, ale tez zastanawia. Milosnikom bestiariuszy i czytelnikom Gombrowicza, zarówno poczatkujacym, jak i zaawansowanym, ksiazeczka ta wskazuje istnienie w dzielach pisarza niezauwazanego dotad obszaru «ja i zwierzeta»".(ze wstepu W. Boleckiego),,Spacerowalem po alei eukaliptusowej, gdy wtem zza drzewa wylazla krowa. Przystanalem i spojrzelismy sobie oko w oko. Jej krowiosc zaskoczyla do tego stopnia ma ludzkosc - ten moment, w którym spojrzenia nasze sie spotkaly, byl tak napiety - ze stropilem sie jako czlowiek, to jest w moim, ludzkim, gatunku. Uczucie dziwne i bodaj po raz pierwszy przeze mnie doznane - ten wstyd czlowieczy wobec zwierzecia".(Dziennik 1957-1961)

„Tom trzeci zawiera wywiady z Gombrowiczem — i prasowe, i te, których udzielał rozgłośniom radiowym oraz stacjom telewizyjnym. Były wśród nich najważniejsze rozgłośnie zachodnioeuropejskie, nie było natomiast ani radia polskiego, ani telewizji polskiej – o czym stale warto pamiętać, czytając ataki na Gombrowicza ówczesnych peerelowskich propagandystów. Tu też znalazły się «listy» Gombrowicza – jednak nie korespondencja, lecz wypowiedzi programowe: a zatem manifesty, sprostowania i oświadczenia słane do rozmaitych redakcji, będące inną formą Gombrowiczowskiej działalności literackiej i publicystycznej. List do ferdydurkistów jest tu metaforycznym uogólnieniem tego typu publikacji”. (ze wstępu prof. Włodzimierza Boleckiego do tomu 1 Variów)

Wyjątkowe, nie znajdujące porównania w polskiej literaturze dzieło, które od półwiecza nie straciło na aktualności. Z osobistych utarczek Witolda Gombrowicza z całym światem powstał dziennik, który przekracza wszystkie mozliwe granice, wywołuje tematy przemilczane i te, którymi żył i żyje świat. Opus magnum, dzieki któremu Gombrowicz zdobył światowe uznanie.

„Na dwa miesiące przed śmiercią Gombrowicz wygłasza trzynaście wykładów z filozofii dla Rity Gombrowicz i Dominika de Roux. «Pierwsze wykłady o Kancie – wspomina żona pisarza – odbyły się w sypialni Witolda. Głowę opierał na łokciu, przed sobą trzymał plik pożółkłych notatek z czasów argentyńskich wykładów, ale nie zaglądał do nich, tylko mówił z pamięci, wyraźnie i powoli, żebyśmy zdążyli zanotować. Był wspaniałym profesorem, mówił z werwą, precyzyjnie, wydobywając, co najważniejsze. Siedzieliśmy naprzeciwko niego i notowaliśmy na kolanach każde jego słowo». Gombrowicz wykłada, że ból i cierpienie nie leżą po stronie rzeczy, lecz po stronie przeżywającego Ja, które przez to, co je czeka, może przejść tylko samo, bez nikogo, w samotności”. Michał Paweł Markowski, fragment Wstępu „Ale czym jest filozofia? Żaden system filozoficzny nie trwa długo. Dla mnie jednak filozofia ma tę oto najwyższą wartość, że porządkuje świat w ramach pewnej wizji”. Witold Gombrowicz

Seria pism zebranych Witolda Gombrowicza, powstająca pod redakcją prof. Włodzimierza Boleckiego i honorowym patronatem Rity Gombrowicz, powiększa się o trzy kolejne tomy. Tym razem jest to opus magnum, najważniejszy utwór pisarza, a zarazem jedno z najwybitniejszych dzieł literatury XX wieku. Na tom 11. serii składają się diarystyczne zapiski Gombrowicza z lat 1957-1961. To właśnie Dziennik Gombrowicza stworzył normę powojennej polszczyzny literackiej, stał się wademekum stylu bycia i stylu pisania, specyficznego humoru, tragizmu, dawał lekcję stosunku do Polski i fundamentalnych zagadnień ontologicznych. Nadal pozostaje obowiązkowym podręcznikiem ludzi prawdziwie światłych, a jednocześnie jest kluczem do wielu zagadek Gombrowiczowskiej poetyki i światopoglądu.

In all seinen Werken spielt die Erotik eine bedeutende Rolle, ob die zwischen Frauen und Männern oder die gleichgeschlechtliche. Hier jedoch hebt der polnische Exzentriker, Egozentriker und Hedonist sie auf eine vollkommen neue Ebene. Zwischen 1944 und 1945 im lateinamerikanischen Exil erschienen und - ungewöhnlich für Gombrowicz - auf Spanisch verfasst, untersuchen die Essays in Das Drama mit unserer Erotik die Bedeutung der Erotik für das soziale Miteinander. Gombrowicz kritisiert das Geschlechterverhältnis, vor allem in seiner neuen Heimat Argentinien, das überkommene Rollenverständnis, die Reduktion der Frau zum Mädchen, ihre Selbstinfantilisierung und legt eindrücklich dar, welchen fatalen Einfluss diese Missstände in psychologischer, aber auch in gesellschaftlicher und politischer Hinsicht haben. Und er gelangt zu der Schlussfolgerung: Man möge ein Ministerium für Erotische Angelegenheiten einrichten. Bei all dem hat Gombrowicz vor allem die Situation der Frau in der Neuen Welt im Blick, das dort herrschende Schönheitsideal, aber auch veraltete Männlichkeitsbilder. Und es zeigt sich: Erotik ist niemals eine reine Privatsache, sondern immer auch ein Politikum

Seria pism zebranych Witolda Gombrowicza, powstająca pod redakcją prof. Włodzimierza Boleckiego i honorowym patronatem Rity Gombrowicz, powiększa się o trzy kolejne tomy. Tym razem jest to opus magnum, najważniejszy utwór pisarza, a zarazem jedno z najwybitniejszych dzieł literatury XX wieku. Na tom 12. serii składają się dzienniki Gombrowicza z lat 1961–1969, posłowie prof. Tomasza Bocheńskiego, opracowanie odmian tekstu, nota wydawcy, bibliografie przedmiotowa i podmiotowa oraz bibliografia przedstawień teatralnych i telewizyjnych. Każdy z tomów wzbogacony jest o przypisy objaśniające kontekst biograficzny i literacki Dziennika. To właśnie Dziennik Gombrowicza stworzył normę powojennej polszczyzny literackiej, stał się wademekum stylu bycia i stylu pisania, specyficznego humoru, tragizmu, dawał lekcję stosunku do Polski i fundamentalnych zagadnień ontologicznych. Nadal pozostaje obowiązkowym podręcznikiem ludzi prawdziwie światłych, a jednocześnie jest kluczem do wielu zagadek Gombrowiczowskiej poetyki i światopoglądu.

Seria pism zebranych Witolda Gombrowicza, powstająca pod redakcją prof. Włodzimierza Boleckiego i honorowym patronatem Rity Gombrowicz, powiększa się o trzy kolejne tomy. Tym razem jest to opus magnum, najważniejszy utwór pisarza, a zarazem jedno z najwybitniejszych dzieł literatury XX wieku. Na tom 10. serii składają się diarystyczne zapiski Gombrowicza obejmujące lata 1953–1956. To właśnie Dziennik Gombrowicza stworzył normę powojennej polszczyzny literackiej, stał się wademekum stylu bycia i stylu pisania, specyficznego humoru, tragizmu, dawał lekcję stosunku do Polski i fundamentalnych zagadnień ontologicznych. Nadal pozostaje obowiązkowym podręcznikiem ludzi prawdziwie światłych, a jednocześnie jest kluczem do wielu zagadek Gombrowiczowskiej poetyki i światopoglądu.

Gombrowicz hatte etwas gegen den tödlichen Ernst der hohen Kunst - entsprechend sprühen seine Erzählungen vor explosiver Unterhaltsamkeit. Sie entfalten den ganzen Charme des schwarzen Humors, des Schockers und des pointierten Krimis.

Die Gespräche, die Witold Gombrowicz im Jahr 1968, ein Jahr vor seinem Tod, mit dem französischen Schriftsteller Dominique de Roux führte, wurden als »Eine Art Testament« berühmt. Auf der Höhe seines späten Ruhmes gibt Gombrowicz Auskunft über seinen Weg als Schriftsteller, der ihn aus der snobistischen Welt polnischer Landadliger und Warschauer Caféhäuser in elende Hotels von Buenos Aires und bittere Anonymität geführt hat. Erst 1963 kam er wieder nach Europa, aber nie mehr in seine polnische Heimat. Über zwanzig Jahre hatte er in Argentinien als Autor ohne Publikum gelebt – und die Romane und Theaterstücke geschrieben, die ihm Weltruhm einbrachten. Mit Dominique de Roux spricht Gombrowicz über die Entstehung und Interpretation seines Lebenswerks und bezieht Stellung zu literarischen, philosophischen und politischen Fragen.

Gombrowicz erzählt von seiner Jugend auf dem Lande, von seinen komplizierten Beziehungen zum intellektuellen Leben Warschaus und beschreibt boshaft und scharfsinnig die Bewohner seiner neuen Heimat Argentinien. Unmittelbar entsteht die eigenwillige Schriftstellerpersönlichkeit, dessen Werk in der Literatur des 20. Jahrhunderts so einzigartig ist.

Il règne autour des murailles du sinistre château de Myslocz une atmosphère bien étrange. On raconte alentours qu’un trésor y serait enfoui, que certaine pièces seraient hantées, que le Prince, maître des lieux, serait frappé par la folie. Une « faune » singulière gravite autour de ce lieu maudit et maléfique : une jeune héroïne fatale, son double masculin qui attire le mal comme un aimant, un savant trop naïf, un secrétaire sans scrupule et un étrange mage… Tous ces pions sont en place, certains sont littéralement possédés par d’autres, ou par le mal dans sa plus pure essence. Ils vont d’observer, se tromper, se haïr ou même s’aimer dans un climat d’angoisse et d’épouvante. Quel est donc le terrible secret qui peuple les corridors de Myslocz?